Bazylika Najświętszej Maryi Panny w Chełmie

Kościół parafialny - Bazylika Narodzenia Najświętszej Maryi Panny, był niegdyś katedrą unicką. Powstała w połowie XVIII wieku. Stoi w miejscu cerkwi pod tym samym wezwaniem wybudowanej na zlecenie Daniela Romanowicza w około 1260 r.

W chełmskim sanktuarium znajduje się obraz Matki Boskiej. Papież Jan Paweł II nadał świątyni na Górce w 1988 roku tytuł bazyliki mniejszej. W pobliżu znajduje się dzwonnica z tarasem widokowym, skąd można obserwować malowniczą panoramę Chełma.

Katedra pounicka jest późnobarokową bazyliką na rzucie krzyża łacińskiego. Ma trzy nawy, z transeptem i 2 wieżami od frontu oraz kopułą na bębnie zwieńczoną latarnią. Wchodzimy do środka przez troje drzwi z portalami przykrytymi naczółkami. Część środkową fasady poprzedza kolumnowy portyk i wieńczy barokowy szczyt.

Wieże ozdobione są narożnymi kolumnami i przykryte łamanymi hełmami z krzyżami z półksiężycami. W centralnej i zachodniej Polsce nie spotyka się tego symbolu.Sklepione krypty grobowe pod prezbiterium i transeptem są z XIII wieku i mogą kryć szczątki biskupów chełmskich oraz księcia Daniela i jego następców.

Historia Bazyliki NMP w Chełmie

Od 1596 roku (unii kościelnej na soborze brzeskim) świątynia była katedrą obrządku greckokatolickiego. Chełmski biskup unicki, Metody Terlecki (1629-48), po pożarze w 1640 roku, odbudował świątynię. Biskup Józef Lewicki (1710-30) w 1711 roku zlecił dobudowę nawy poprzecznej. Roboty wykonano niesolidnie i bazylika mogła się zawalić. Biskup Felicjan Wołodkowicz (1731-56) rozporządził rozbiórkę świątyni i budowę nowej, większej według projektu Pawła Fontany. Powstawała od 1735 do 1756 roku. Inwestycję dokończył biskup Maksymilian Ryło (1756-84) i zadbał o bogaty wystrój snycerski. Wykonał go Michał Filewicz, lwowski artysta.

Katedra nawiązywała do zachodnioeuropejskiego baroku i naśladowała świątynie rzymskokatolickie. Wnętrze też nie przypominało cerkwi obrządku greckiego. Wprowadzono chór muzyczny, konfesjonały i ołtarze (główny i 5 bocznych).

W 1802 świątynia znów się spaliła. Kościół katedralny dopiero w 1827 roku dzięki biskupowi Ferdynandowi Dąbrowie-Ciechanowskiemu (1759-1818) odzyskał szansę funkcjonowania. Koszty remontu poniósł skarb Królestwa Polskiego.

Po kasacie unii w 1875 roku Rosjanie katedrę zmienili w prawosławny sobór z wystrojem bizantyjsko-ruskim. Wieże zyskały cebulaste hełmy, dobudowano czterokolumnowy portyk przed wejściem. Ściany i sklepienia pokryto polichromią. W 1935 roku powstała nowa parafia. W 1938 r. w wyniku prac architektów Szrettera i Siennickiego z Lublina przywrócono blask bazylice, pozostawiono jednak portyk z tarasem do mszy polowych. Fundusz Kultury Narodowej w 1935 roku ogłosił konkurs na malowidła wewnątrz świątyni, ale zabrakło pieniędzy. W maju 1940 roku hitlerowcy przekazali zespół budynków "Na Górce" Ukraińcom. W listopadzie powstała prawosławna diecezja chełmsko-podlaska. Po wyzwoleniu dnia 24 VIII 1944 roku katedra chełmska wróciła do katolików.

Cennik

wejście darmowe: 0.00 zł
Grzegorz, data dodania: 2012-02-10 16:07:49

Komentarze

Brak komentarzy. Bądź pierwszy! Zaloguj się aby dodać komentarz.

Zobacz na mapie


Przewodniki




Dla zapewnienia łatwości i wygody odbioru przekazywanych informacji oraz w celu usprawnienia funkcjonowania witryn www.yougo.pl, korzystamy z technologii plików cookies. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były instalowanie na Twoim dysku zmień ustawienia swojej przeglądarki. Dalsze korzystanie z witryny oznacza zgodę na wykorzystanie plików cookies, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.
OK